พื้นที่การเรียนรู้ ที่ไม่ได้อยู่แค่ในหนังสือ

Posted by Creative Thailand | 5 กุมภาพันธ์ 2561 | The Subject
588
Loading...

aarhuspanorama-dk.jpg
©aarhuspanorama.dk

หากพูดถึงห้องสมุดในฐานะของ ‘พื้นที่แห่งการเรียนรู้’ ภาพจำที่หลายคนนึกถึงคงจะเป็นชั้นหนังสือเรียงราย ที่นั่งจำนวนมาก และผู้คนที่เข้ามานั่งอ่านหนังสือ ทั้งนักเรียน นักศึกษาเข้ามาค้นคว้าหาข้อมูล ภายใต้บรรยากาศที่ต่างคนต่างก็อยู่ในความเงียบกับสิ่งพิมพ์ตรงหน้า จนสามารถได้ยินแม้กระทั่งเสียงพลิกหน้าหนังสือ

แต่เมื่อเทคโนโลยีกำลังขับเคลื่อนโลกไปข้างหน้า ภาพเหล่านี้จึงกำลังเปลี่ยนไปตามเวลา เมื่อรูปแบบของสื่อเปลี่ยนจากสิ่งพิมพ์ไปสู่โลกดิจิทัล การค้นคว้าหาข้อมูลก็ทำได้ง่ายในโลกออนไลน์ ทั้งเนื้อหาเชิงวิชาการ หรือเอกสารงานวิจัยต่างๆ ที่จำเป็นต่อการศึกษาอ้างอิง ก็เปลี่ยนมาอยู่ในรูปแบบดิจิทัลมากขึ้นเรื่อยๆ เช่น วิดีโอหรืออีบุ๊ก  ขณะที่ก็ยังมีระบบที่ช่วยอำนวยความสะดวกในการเข้าถึงความรู้มากขึ้นและสะดวกขึ้น เช่นการที่สถานศึกษาในประเทศไทยหลายแห่งเริ่มใช้ระบบ WorldShare Interlibrary Loan (WorldShare ILL) ที่ช่วยค้นหาและสามารถยืมหนังสือจากห้องสมุดได้จากทั่วโลก

เมื่อพฤติกรรมของผู้ใช้และความสำคัญของสื่อหลักในพื้นที่เปลี่ยนไป การใช้พื้นที่ก็เปลี่ยนตามไปด้วย ผู้ที่มาใช้บริการห้องสมุดจำนวนไม่น้อยที่ไปห้องสมุดเพื่อใช้เพียงพื้นที่เท่านั้น แต่ไม่ได้ใช้ทรัพยากรสื่อต่างๆ ในห้องสมุดเลย ทำให้พื้นที่ของห้องสมุดหลายแห่งต้องได้รับการปรับเปลี่ยนเพื่อรองรับกิจกรรมที่หลากหลายของผู้ใช้มากขึ้น มีการเพิ่มพื้นที่สำหรับการเรียนรู้ในรูปแบบต่างๆ ทั้งพื้นที่จัดกิจกรรมอย่าง Fayetteville Free Library ที่นิวยอร์ก ห้องสมุดสาธารณะแห่งแรกที่จัดให้มีเมคเกอร์สเปซ ให้เป็นพื้นที่สำหรับนักสร้างสรรค์ได้มาใช้อุปกรณ์และเครื่องมือต่างๆ เพื่อสร้างสรรค์ผลงานต้นแบบได้ นอกจากนี้ยังมีการเพิ่มพื้นที่สำหรับการแลกเปลี่ยน พูดคุย และทำงานร่วมกัน ซึ่งเป็นส่วนสำคัญในการเรียนรู้

ล่าสุดที่ Dokk1 ห้องสมุดที่ได้รับรางวัล Public Library of the Year 2016 ในเมืองอาร์ฮุส ของเดนมาร์กก็มีการจัดการที่ไม่ได้ยึดติดกับการเป็นห้องสมุดแบบเดิม ตั้งแต่การออกแบบอาคารที่สามารถปรับรูปแบบการใช้สอยได้หลายฟังก์ชั่น ไปจนถึงการจัดการทรัพยากรองค์ความรู้ที่ไม่จำกัดแค่สื่อสิ่งพิมพ์หรือสื่อดิจิทัลเท่านั้น เพราะเมื่อโลกเปลี่ยนแปลงไปในอนาคต สิ่งเหล่านี้อาจจะไม่ตอบโจทย์ของผู้ใช้งานอีกต่อไป ทำให้ตั้งแต่เริ่มต้นโครงการดังกล่าวจนถึงปัจจุบัน  Dokk1 มีการรับฟังความเห็นจากประชาชนและกระตุ้นให้เกิดการมีส่วนร่วมเสมอ เพื่อให้ความสำคัญกับความต้องการของผู้คนในสังคม และทำให้ห้องสมุดแห่งนี้เป็นพื้นที่แห่งการเรียนรู้ที่ไม่ได้มีอยู่แค่เพียงในหนังสืออีกต่อไป

ที่มา
บทความ “รู้จัก ‘Dokk1’ ห้องสมุดในเดนมาร์กที่ไม่ได้มีแค่เรื่องของหนังสือ แต่คือพื้นที่ของทุกคน” โดย พนิชา อิ่มสมบูรณ์ จาก themomentum.com 
บทความ “First Public Library to Create a Maker Space”จาก forbes.com 
บทความ “ห้องสมุดดิจิทัล...เปลี่ยนมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์?” จาก manager.co.th และ dokk1.dk/english

เรื่อง : ณัฏฐา เกียรติสกุลเดชา


Creative Thailand

เกี่ยวกับ Creative Thailand

โครงการ "Creative Thailand สร้างเศรษฐกิจไทยด้วยความคิดสร้างสรรค์" จัดตั้งขึ้นโดยศูนย์สร้างสรรค์งานออกแบบ สำนักงานบริหารและพัฒนาองค์ความรู้ (องค์การมหาชน) มีวัตถุประสงค์ในการเผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับเศรษฐกิจสร้างสรรค์และการผลักดันอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ให้เป็นกลไกสำคัญในการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศ โดยมีนิตยสารและเว็บไซต์ Creative Thailand เป็นแกนหลักในการนำเสนอและเผยแพร่องค์ความรู้ที่เกี่ยวข้อง


บทความล่าสุด