Creative Knowledge

« Back to Result | List

Creative Space Workshop :The Secret CODE : User Centered Design โดย KMUTT

เรื่อง : ชัชรพล เพ็ญโฉม 

kmutt-1.jpg

กระบวนการออกแบบของ Bangkok CODE (KMUTT) เริ่มต้นจากการศึกษาวิจัยในสามด้าน คือ 
1) ศึกษาความต้องการของตลาด 2) ศึกษาผลิตภัณฑ์อย่างลึกซึ้ง และ 3) ทำความเข้าใจผู้ใช้โดยยึด "ผู้ใช้เป็นศูนย์กลาง"    

No one size fits all
อ.พรเทพ ฉัตรภิญญาคุปต์ จาก Bangkok CODE (KMUTT) เชื่อว่า “ไม่มีการออกแบบใดที่ตอบสนองความต้องการของคนทุกคนได้” ดังนั้นการศึกษาและทำความเข้าใจในตัวผู้ใช้ผลิตภัณฑ์จึงเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่ง ในประเด็นนี้ อ. พรเทพ ได้ยกกรณีศึกษาของตู้เย็น Toshiba “Curve” ตู้เย็นประตูเดียวที่ขายดีที่สุดในรอบ 40 ปี มาเป็นตัวอย่าง 

จากการวิจัยค้นพบว่าผู้ซื้อตู้เย็นประตูเดียวมักเป็นคนต่างจังหวัด (ทั้งที่อยู่ต่างจังหวัดและเข้ามาทำงานในกรุงเทพฯ) ซึ่งคนกลุ่มนี้มีพฤติกรรมการเลือกซื้อที่เน้น “ความคุ้มค่า” เป็นเหตุผลสำคัญ (ในขณะที่คนเมืองเลือกซื้อจากอารมณ์ล้วนๆ) อย่างไรก็ดี อิทธิพลจากสื่อต่างๆ  ได้ทำให้คนต่างจังหวัดเหล่านี้อยากมีวิถีชีวิตและสไตล์เฉกเช่นคนเมือง นั่นคือเหตุผลที่ว่า ทำไมตู้เย็นรุ่นที่มีสีสันลวดลายมากจึง “ขายดีกว่า” รุ่นที่มีสีสันลวดลายน้อยในตลาดต่างจังหวัด มันมิใช่เป็นเพราะรสนิยมหรือความชอบส่วนตัว แต่เป็นเพราะความรู้สึก "คุ้มค่า" ที่พวกเขาได้รับจากตัวสินค้าต่างหาก 

นอกจากนั้น การวิจัยยังพบว่ามีปัจจัยเฉพาะบางอย่างที่ส่งผลต่อการเลือกใช้ตู้เย็นโดยตรง อาทิเช่น เหตุที่ "ตู้เย็นไม่มีมือจับ" ขายดีเป็นอันดับหนึ่งในภาคเหนือนั้นไม่ได้มีเหตุผลมาจากเรื่องฟังก์ชั่นเลย แต่เป็นเพราะกลุ่มผู้ซื้อหลักทางภาคเหนือนี้เป็นลูกค้าประเภทโรงแรม จึงต้องการงานออกแบบที่เรียบง่ายและกลมกลืนเข้ากับสภาพแวดล้อมได้ดีต่างหาก 
จากการวิเคราะห์ข้างต้น ได้นำไปสู่การออกแบบ “Curve” ตู้เย็นประตูเดียวที่กลมกลืนกับสภาพแวดล้อมได้ง่าย และมีสไตล์เป็นคนเมืองนั่นเอง       

Human-centered Design  
แนวคิดการออกแบบที่มี "มนุษย์เป็นศูนย์กลาง" นั้นเกิดขึ้นเพื่อค้นหาทางออกให้กับปัญหาต่างๆ ในชีวิตประจำวัน โดยกระบวนการดังกล่าวต้องคำนึงถึงปัจจัยหลัก 3 ประการ อันได้แก่
1. การยศาสตร์ (Physiological Human Factors) คือการออกแบบที่คำนึงถึงมาตรฐานสัดส่วนของร่างกายมนุษย์ (ที่มีเงื่อนไขแตกต่างกันไป) โดยเฉพาะอย่างยิ่งกับ “เด็ก” และ “ผู้สูงอายุ” ที่มักมีข้อจำกัดมากกว่าคนหนุ่มสาว 
กรณีตัวอย่าง : "รองเท้าเด็กไม่ใช่รองเท้าผู้ใหญ่คู่เล็ก" เพราะหากรองเท้าเด็กถูกออกแบบให้ลดขนาดไปตามอัตราส่วน เชือกผูกรองเท้าเด็กจะมีเส้นเล็กมากจนทำให้พ่อแม่ผูกให้ไม่ได้ เป็นต้น  
2. จิตวิทยา (Psychological Human Factors) คือเรื่องของอารมณ์ เหตุผล และความพึงพอใจ โดยในส่วนของอารมณ์สามารถแบ่งได้เป็นอารมณ์ด้านบวก (Positive Emotion)ที่ช่วยเสริมสร้างความคิดสร้างสรรค์ (Creativity) และอารมณ์ด้านลบ (Negative Emotion) ซึ่งให้ผลในเชิงการแก้ไขปัญหา (Problem-solving)    
กรณีตัวอย่าง : เมื่อมีคนตะโกนว่า "ไฟไหม้" ในโรงภาพยนตร์ ทุกคนจะเกิดอารมณ์ด้านลบและแก้ไขด้วยการวิ่งไปที่ทางออกฉุกเฉิน ดังนั้นประตูทางออกฉุกเฉินจึงต้องออกแบบให้ “ผลักออก” เสมอ เพราะสัญชาตญาณของมนุษย์ต้องการจะผลักปัญหาออกจากตัว เป็นต้น
3. ปัจจัยเชิงสังคมและวัฒนธรรม (Socio-Cultural Human Factors) ปัจจุบันผู้บริโภคถูกแบ่งออกเป็นกลุ่มย่อย (Niche) มากขึ้นตามรูปแบบวิถีชีวิต ดังนั้น การออกแบบผลิตภัณฑ์ก็จำเป็นต้องตอบสนองต่อวิถีชีวิตที่ชัดเจนมากขึ้นนี้ด้วย ยกตัวอย่างเช่น ผลิตภัณฑ์สำหรับคนชอบขี่จักรยาน, คนชอบถักนิตติ้ง, คนชอบเล่นโยคะ ฯลฯ อย่างไรก็ดี นักออกแบบควรมองหา "จุดร่วม" ระหว่างวัฒนธรรมย่อยหลายๆ กลุ่ม เพื่อจะได้สร้างสรรค์งานที่สามารถเข้าถึงตลาดได้หลากหลายขึ้น 

ข้อคิดปิดท้าย
ศาสตร์แห่งการออกแบบถือกำเนิดขึ้นเพื่อแก้ไขปัญหาในชีวิตประจำวันของมนุษย์ ดังนั้นนักออกแบบจึงต้องเข้าใจถึงปัจจัยแวดล้อมต่างๆ ที่จะส่งผลต่อชีวิตความเป็นอยู่ของมนุษย์ (ทั้งในเชิงกายภาพ พฤติกรรม อารมณ์ สังคมวัฒนธรรม) รวมทั้งยังต้องคำนึงถึง “ผู้ใช้” ที่เกิดขึ้นตลอดทั้งกระบวนการ มิใช่แค่ End-user เพียงกลุ่มเดียว เพื่อให้การออกแบบของเรามีพลังที่จะแก้ไขปัญหาและยกระดับคุณภาพชีวิตให้กับคนจำนวนมากได้ 

IMG_4350.jpg

The Secret CODE : User Centered Design by KMUTT
writer : Chatcharapol Penchom

Design process of Bangkok CODE (KMUTT) started from the research in 3 areas: 1) To study demand of the market 2) To study the product deeply 3) To understand the user base on ‘User-Centred’  

No one size fits all
Pornthep Chatpinyakoop from Bangkok CODE (KMUTT) believed that ‘one design cannot meet the need of everyone’. Thus, it is greatly important to study and understand the product user. In this point, Pornthep raised a case of Toshiba ‘Curve’, the single door refrigerator that is the best seller in the past 40 years, as a case study.

The research found that most of purchasers who bought single door refrigerator are rural people (either live in upcountry or come to work in Bangkok). These customers have buying behavior that focus on ‘value’ as a major reason (while urban people focus on emotion). Nevertheless, the influence of media had made these rural customers want to have lifestyle like city people. This is the reason why the refrigerator with more colors and decorations can ‘sell better’ than the ones with less colors and decorations in the upcountry market. It is not about the taste or personal preference, it is the sense of ‘value’ that they can get from the product that is important.

Moreover, the research also found the specific factor directly affects the decision making of consumers, like the case of the ‘refrigerator with no handle’ that ranked number one selling in the northern Thailand, it is about the design that is simple and harmonized with the surrounding as demanded by main buyers in the north from hotel industry.
 
From above, it led to the design of ‘Curve’, single door refrigerator that blends in easily with its surrounding and also has an urban city style.

Human-centered Design  
The design concept based on "human-centered" is aimed to find a solution for problem occurred in daily life. It must consider three key factors, namely:
1. Physiological Human Factors – It is the design that concern about standard proportion of human figure (that vary in conditions) especially with ‘children’ and ‘elderly people’ that usually have more limitations than young people. 
Case study: ‘Kid’s shoe is not a small version of adult’s shoe’. If kid’s shoe is designed to reduce size by ratio, the shoelace would be too small to lace the shoes.

2. Psychological Human Factors – It is about emotion, logic and satisfaction. For emotion, it can be divided as Positive Emotion that relates to Creativity and Negative Emotion that relates to Problem-solving. 
Case study: When someone shouted “Fire!” in a theatre, it will affect the Negative Emotion of everyone which leads to the solution of running toward the emergency exit. So, the exit door should be designed to be ‘Pushed out’ as according to human instinct people tend to push the problem out from themselves.

3. Socio-Cultural Human Factors – Today, consumers were divided into subgroups (Niche) more by lifestyle product design, so it is necessary to respond to this way of life more clearly. For example, Products like riding a bike, like knitting, like yoga, etc. However, designers should look for "common ground" between the various sub-cultural groups to create a more accessible market.

At present, consumers are divided into smaller group (Niche) according to their lifestyle. So, it is necessary to design product that respond to Niche lifestyle such as products for bike lovers, knitting lover or yoga lovers, for example. However, designers should look for ‘point of agreement’ among various sub-cultural groups to create work that can access to more diverse market.

Tips:
Design is created to solve problem of human in daily life. Thus, designers must understand various environmental factors that will affect the lives of human (in terms of physical, behavioral, emotional, social and cultural) and also need to consider the "user" during the entire process, not just a group of End-user. Then, our design will have power to resolve the problem and improve the quality of life for many people.



« Back to Result

  • Published Date: 2013-09-07
  • Resource: www.tcdcconnect.com
  • Made here on earth พื้นที่งานช่างที่สร้างจากสติ
  • จับตามอง “วอร์ซอ” เมืองหลวงแห่งประเทศโปแลนด์ อดีตเมืองที่เกือบจะหายไปจากแผนที่โลก ด้วยเหตุความเสียหายที่ได้รับจากสงครามโลกครั้งที่ 2 แต่ขณะนี้ วอร์ซอคือเมืองที่กำลังถูกพูดถึงในฐานะ “Cool Destination” ที่น่าจับตามองมากที่สุดในยุโรป
  • สำรวจมุมมองนักคิด “ดร.วสุ โปษยะนันทน์” สถาปนิกผู้เชี่ยวชาญด้านการอนุรักษ์โบราณสถาน จากสำนักสถาปัตยกรรม กรมศิลปากร ผู้ที่บอกให้เราเข้าใจว่า คุณค่าและความหมายคือจุดเริ่มต้นของการอนุรักษ์และการจัดการโบราณสถานอย่างยั่งยืน
  • เพื่อนหญิงพลังหญิงในภาพประกอบของ Superfah Jellyfish
  • สีสันที่เป็นตัวเองของ Mana Dkk
  • ความสูงวัยไม่ใช่เรื่องตัวเลขของอายุที่น่ากลัวอีกต่อไป การค้นหารูปแบบความสุขในแบบของตัวเองบวกกับอัพเดทเทรนด์การมีอายุยืนผ่านหนังสือหรือบทความออนไลน์ ช่วยเพิ่มบทสนทนาระหว่างคนรุ่นเรา รุ่นพ่อ และรุ่นแม่ปู่ย่าตายาย TCDC Resource Center จึงอยากบอกต่อหนังสือดีที่ว่าด้วยเรื่อง “สูงวัย” ที่เรายังไม่รู้อีกมากมาย
  • Yim Lek Lek งานกระดาษสร้างรอยยิ้ม ด้วยความฝันเพื่อตัวเองและผู้อื่น
  • เมื่อนิยามของคำว่าสูงวัยได้เปลี่ยนไปจากเดิม ซึ่งเห็นได้จากวิถีชีวิตอันน่าสนใจของผู้สูงวัยที่ไม่ยอมแพ้ต่อข้อจำกัดของร่างกาย หากแต่ลุกขึ้นมายอมรับธรรมชาติและอยู่อย่างมีความหมายและไม่มองว่าตนเป็นภาระของสังคม จนบางคนเป็นถึงแฟชั่นไอคอน นักเขียน นักแสดง กระทั่งการมีทางเลือกการทำกิจกรรมมากมายเพื่อตอบโจทย์เขาเหล่านั้น อย่างเช่นคลาสโยคะหลักสูตรผู้สูงวัย เป็นต้น
  • จากสถิติพบว่า สิงคโปร์มีประชากรผู้สูงอายุ (อายุมากกว่า 60 ปี) เป็นจำนวนสูงที่สุดในเอเชีย (รองลงมาเป็นไทย) ทำให้ภาครัฐได้วางแผนและพัฒนาระบบต่างๆเพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น ผ่านนโยบายการเป็นประเทศ 'Nation for All Age' โดยมีการลงมือทำที่หลากหลาย โดยเฉพาะการพัฒนาพื้นที่ของเมืองมารีน พาเหรด ที่ได้รับการพัฒนาให้เป็น City for All Ages (CFAA)
  • ในอีกไม่ช้า คำว่า “สูงวัย” จะใช้กำหนดอะไรไม่ได้ เพราะสังคมผู้สูงอายุในวันนี้เต็มไปด้วยภาพของคนสูงวัยที่ตื่นตัวพร้อมทำงาน เริ่มต้นทดลองใช้โซเชียลมีเดีย ออกไปท่องเที่ยวพร้อมลูกหลาน รวมถึงการเกิดปรากฏการณ์ “หกศูนย์อีกครั้ง” (Second sixties) ที่กำลังกลับมา แล้วเราจะออกแบบชีวิตอย่างไรหากวันข้างหน้าเราจะเป็นส่วนหนึ่งของสังคมผู้สูงอายุอย่างเต็มรูปแบบ เพื่อให้ในอนาคตที่ใกล้ถึงนี้ ไม่มีคำว่าสูงวัยมาเป็นข้อจำกัดในการใช้ชีวิตได้อีกต่อไป