Articles

« Back to Result | List

Kopernik ตลาดกลางเทคโนโลยีเพื่อคนอีก 90% ของโลก

เรื่อง : อาศิรา พนาราม

kopernik1.jpg

ในขณะที่งานออกแบบมากมายในโลกผลิตขึ้นเพื่อรับใช้ความฟุ่มเฟือยของคนเมือง (ผู้มั่งมี) แต่กับคนอีกค่อนโลกในถิ่นทุรกันดารนั้น แม้พวกเขาจะต้องการเพียงเทคโนโลยีง่ายๆ เพื่อเยียวยาความลำบาก แต่ก็ดูเหมือนจะไม่มีการผลิตใดที่มุ่งมั่นจะเดินคู่ไปกับเส้นทางอันแร้นแค้นของพวกเขานัก

จริงๆ แล้วนักออกแบบที่คิดค้นเทคโนโลยีเพื่อผู้ขาดแคลนนั้นมีอยู่พอสมควร แต่ “ทุน” ที่จะมาอุดหนุนการผลิตด้านนี้อย่างจริงจังกลับมีเพียงน้อยนิด หรือหากจะมีก็มักจะขาดการประสานความร่วมมือกับคนทำงานในพื้นที่จริง ทำให้นักออกแบบขาดซึ่งข้อมูลที่จะใช้ออกแบบเทคโนโลยีให้ตรงจุด

สะพานเชื่อมเทคโนโลยีสู่ชุมชนขาดแคลน
โทชิ นากามูระ หนึ่งในผู้ก่อตั้งเว็บ kopernik มองเห็นปัญหาเหล่านี้ผ่านการทำงาน (ในประเทศโลกที่สาม) กับองค์การสหประชาชาตินานกว่า 10 ปี เขาจึงคิดค้นระบบที่จะ “อุดช่องว่าง” ในการส่งต่อเทคโนโลยีไปยังผู้ที่ต้องการ โดยเว็บ kopernik นี้จะเป็นเสมือนตลาดกลางของเทคโนโลยี ทำหน้าที่เป็นตัวกลางเชื่อมต่อ 3 ปัจจัยหลักในกระบวนการ อันได้แก่ ผู้บริจาค (Donors) + ผู้ต้องการเทคโนโลยี (Tech Seekers) + ผู้ออกแบบจัดหาเทคโนโลยี (Tech Providers) ให้มาเจอกัน

วิธีการทำงานเริ่มจากฝ่าย “ผู้ต้องการเทคโนโลยี” (เช่น บุคคลหรือองค์กรที่ทำงานในพื้นที่ขาดแคลน) แจ้งถึงความต้องการด้านเทคโนโลยีเข้ามาในเว็บ จากนั้นฝ่าย “เจ้าของเทคโนโลยี” (ซึ่งมีทั้งทีมงานของ kopernik, บริษัทผู้ผลิตเทคโนโลยี, นักออกแบบอาสา, ฯลฯ) ก็จะเสนอแนวทางเข้ามาเพื่อตอบโจทย์ดังกล่าว (โดยศึกษาจากข้อมูลที่ผู้ต้องการเทคโนโลยีมาแชร์เอาไว้) ขั้นต่อมา “ฝ่ายผู้ต้องการบริจาค” ก็สามารถเลือกบริจาคเงินซื้อเทคโนโลยีตามที่ตนต้องการจะ “ส่งต่อ” เมื่อวงจรนี้ดำเนินไปจนครบองค์ ทางทีมงาน kopernik ก็จะนำส่งเทคโนโลยีนั้นไปสู่แหล่งที่มีความต้องการจริงๆ รวมทั้งมีการบันทึกภาพกระบวนการจัดส่งและของที่ไปถึงมือผู้ขาดแคลนมายืนยันให้ในเว็บอีกทีด้วย

เทคโนโลยีง่ายๆ เปลี่ยนชีวิตยากๆ
จากสถิติที่ผ่านมาของ kopernik พบว่า ผลิตภัณฑ์เปลี่ยนชีวิตเหล่านี้มักประกอบขึ้นจากเทคโนโลยีที่ใช้งานง่ายไม่ซับซ้อน ส่วนใหญ่ครอบคลุมถึงความต้องการพื้นฐานด้านต่างๆ ของชีวิต เช่น น้ำดื่ม แสงสว่าง พลังงาน ฯลฯ โดยในวันนี้เราจะขอนำเสนอ 3 เทคโนโลยีตัวอย่างที่ได้ผลตอบรับ “ดีมาก” จากกลุ่มผู้ขาดแคลน

kopernik2.jpg

Q Drum ประเทศแห้งแล้งอย่าง “เคนยา” ไม่มีระบบประปาในหมู่บ้านห่างไกล ชาวบ้านต้องเดินทางไปตักน้ำจากแหล่งน้ำและขนกลับมาใช้ในครัวเรือนด้วยตัวเอง งานเหล่านี้มักตกอยู่กับผู้หญิงและเด็กซึ่งต้องพบกับความลำบากมากหากคิดจะขนน้ำเป็นจำนวนเยอะๆ ด้วยเหตุนี้ Q Drum จึงถูกออกแบบขึ้นเป็นถังน้ำรูปโดนัทเพื่อทุ่นแรงแบกหาม (สามารถกลิ้งไปกับพื้นได้) ที่สำคัญมันบรรจุน้ำได้ถึงคราวละ 50 ลิตรทีเดียว

kopernik4.jpg

Envirofit G-3300 คือเตาหุงต้มที่คิดค้นขึ้นเพื่อการใช้งานในครัวเรือน (ซึ่งแต่เดิมใช้ฟืนหุงหาอาหาร ทำให้ชาวบ้านต้องรับสารพิษจากควัน) เตานี้ใช้วัสดุราคาถูกแต่ทนทาน ใช้เชื้อเพลิงจำนวนน้อยแต่ร้อนเร็ว ประหยัดไฟ ประหยัดเวลา และไม่ผลิตควันขโมงออกมาทำร้ายผู้คนอีก

kopernik31.jpg

d.light คือ โซลาร์เซลล์ฉบับกระเป๋าที่สะสมพลังงานในเวลากลางวันเพื่อนำไปใช้ให้แสงสว่างในเวลากลางคืน ออกแบบขึ้นเพื่อช่วยเหลือผู้คนในถิ่นทุรกันดารที่ยังเข้าไม่ถึงสาธารณูปโภคหลักอย่างไฟฟ้า เทคโนโลยีนี้ไม่เพียงจะช่วยจุดความสว่างให้กับถิ่นที่ขาดแคลน แต่ยังเป็นขวัญใจของผู้ประสบภัยเพราะสามารถให้ทั้งแสงสว่างและใช้ชาร์จโทรศัพท์มือถือได้ด้วย

ทุกวันนี้ kopernik เก็บเสียงตอบรับจากกลุ่มผู้ใช้ไว้โดยต่อเนื่อง ทั้งนี้เพื่อใช้ในกิจกรรมการประชาสัมพันธ์ และเพื่อเป็นข้อมูลในการต่อยอดพัฒนาเทคโนโลยีให้ดีขึ้น (ถือเป็นการตรวจสอบผลการดำเนินงานของตัวเองว่า ได้เข้าถึงปัญหาในจุดไหนแล้วบ้าง  มีคุณภาพอยู่ในระดับใด ฯลฯ)

จับประเด็นเด่น
โลกเราทุกวันนี้ผลิตสิ่งของต่างๆ ออกมามากล้นเกินพอ จะขาดก็แต่การออกแบบระบบเพื่อเชื่อมโยงสิ่งต่างๆ ที่กระจัดกระจายเข้าหากัน ระบบที่ว่านี้หากทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพแล้วล่ะก็ มันก็จะเป็นตัวขับเคลื่อนแนวคิดดีๆ ให้ไปถึงเป้าหมายและสร้างผลได้อย่างเต็มศักยภาพ

อ้างอิง :
http://kopernik.info/

Facebook : Page – Kopernik


« Back to Result

  • Published Date: 2013-02-21
  • Resource: www.tcdcconnect.com