Articles

« Back to Result | List

IKEA: Make yourself at home ที่ IKEA Shop: สวีดิชแบรนด์สุดฮิปกับการสร้าง Total Brand Experience ผ่านแนวคิดการออกแบบตั้งแต่ต้นจนจบ…ครบทั้งวงจร

เรื่อง: สุวิทย์ วงศ์รุจิราวาณิชย์

ikea_front.jpg

เหลือเวลาอีกสองวันก่อนจะจากประเทศสวีเดน ถ้าไม่ได้แวะชม IKEA ดีพาร์ทเมนสโตร์ แหล่งรวมสินค้าเฟอร์นิเจอร์ระบบ Knockdown (ถอดประกอบเองได้) พร้อมอุปกรณ์เครื่องใช้ทั้งในบ้านและสำนักงาน คงพูดไม่เต็มปากว่า มาถึงสวีเดน เพราะทุกบ้านที่ผมได้มีโอกาสไปนั่งจิบน้ำชา ทานข้าวในประเทศสวีเดน ล้วนแล้วแต่มีสินค้า IKEA เป็นส่วนหนึ่งของบ้านแทบทุกครัวเรือน ว่าแล้ว ก็รีบบึ่งรถกับน้ำมันราคาลิตรละ 60 บาทกว่าๆ จากเมือง Lysekil ใช้เวลาชั่วโมงนิดๆ ก็ถึง IKEA SHOP ที่มีขนาดใหญ่ประมาณ เซ็นทรัลเวิร์ดพลาซ่าที่กรุงเทพ ก่อนออกจากร้าน ผมได้เก็บเกี่ยวข้อมูล ความรู้ พร้อมเรื่องราวดีๆ มาเป็นของฝากท่านผู้อ่านกันนะครับ

สัญลักษณ์ IKEA นี้ เป็นที่รู้จักกันของนักออกแบบ โดยเฉพาะนักออกแบบภายในและนักออกแบบอุตสาหกรรม (IndustrailDesigner) เป็นอย่างดี และถ้าจะเปรียบเทียบ IKEA กับร้านค้าในบ้านเราแล้ว ก็คงจะราวๆ Home Pro แต่ IKEA จะครบและสมบูรณ์แบบมากกว่า

ปัจจุบันนี้ IKEA เป็นที่รู้จักกว่า 30 ประเทศ มากกว่า 200 ร้านค้า และมีพนักงานประมาณ 85,000 คน ร้าน IKEA ที่ใกล้บ้านเรามากที่สุด ตั้งอยู่ที่ประเทศมาเลเซีย เพื่อนบ้านเรานี่เองละครับ หลายท่านอาจจะงงว่า เจ้า IKEA SHOP ที่ผมว่านั้นมันเป็นอย่างไร ผมก็ขอเปรียบเทียบง่ายๆ ว่า IKEA SHOP ก็เหมือนกับซูเปอร์มาร์เก็ตดีๆ นี่เอง แต่แทนที่คุณจะเข็นรถ Shopping Cart เลือกซื้อสบู่ ยาสีฟัน แชมพู ผงซักฟอก ที่นี่สินค้าที่คุณเลือก Shop ก็จะเป็นสินค้าเฟอร์นิเจอร์ทั้งหลายหลาก มาลงสู่รถเข็นที่ออกแบบให้มีขนาดใหญ่ และเหมาะสมกับสินค้าเฟอร์นิเจอร์

ก่อนจะเล่าถึงการแนวคิดการตกแต่งภายใน IKEA SHOP และงานออกแบบเฟอร์นิเจอร์ ผมขอเล่าประวัติเล็กน้อยของการกำเนิด IKEA เพราะไอ้เจ้าประวัตินี่เองนั่นแหละ ที่มีส่วนสำคัญอย่างยิ่งในการสร้างแนวคิดของงานออกแบบ IKEA

ชื่อ IKEA นี้มาจากตัวอักษรตัวแรกของ คุณ Ingvar Kamprad บวกกับ Elmtaryd และ Agunnaryd ซึ่งสองชื่อหลังนี้เป็นชื่อของฟาร์ม และหมู่บ้านที่คุณอิงค์วาร์ ได้เติบโตขึ้นมา หมู่บ้านที่คุณอิงค์วาร์อาศัยอยู่นี้ มีผืนดินที่ค่อนข้างบางและไม่ค่อยมีแร่ธาตุดีๆเท่าไหร่ ความด้อยของทรัพยากรที่มีอยู่ มีส่วนช่วยให้ผู้คนที่อาศัยอยู่ ณ ที่นี้อยู่อย่างพอเพียง รู้ถึงคุณค่าและการใช้ทรัพยากรอย่างชาญฉลาดกับทรัพยากรที่มี ซึ่งตรงนี้เองนั่นแหละที่เป็นหัวใจสำคัญของแนวคิด IKEA ซึ่งได้กล่าวไว้ว่า

เราจะสร้างสรรสินค้าเฟอร์นิเจอร์ ให้มีการใช้งานที่เหมาะสม และมีงานออกแบบที่ประณีต พร้อมทั้งราคาถูก บวกกับ สามารถแข่งขัน กับตลาดได้เป็นอย่างดี โดยเลือกใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสม โดยที่บุคคลทุกระดับสามารซื้อหาสินค้า IKEA ได้

อิงค์วาร์ใช้หลากวิธีในการที่จะทำให้สินค้ามีราคาที่ต่ำ แต่มีอยู่สองส่วนที่เขาไม่ยอมที่จะลด ในทางตรงกันข้ามเขาเลือกที่จะทุ่มเทกับสองส่วนนี้มาก ซึ่งก็คือ งานออกแบบและคุณภาพของสินค้า เพราะเขาเชื่อว่ างานออกแบบที่ดีนั้น มีส่วนอย่างมากไม่เพียงแต่ที่จะทำให้สินค้าสวยงามแล้ว มันยังสามารถที่จะช่วยเสริมให้ขบวนการผลิตมีประสิทธิภาพดีขึ้น การขนส่งที่ง่ายขึ้น รวมทั้งถอด หรือประกอบได้ง่ายถึงแม้คุณไม่มีความรู้ทางด้านเฟอร์นิเจอร์

เรามาดูกันนะครับ ว่าในร้าน IKEA นั้นตกแต่งกันอย่างไร Make yourself at home ทำตัวเองให้เหมือนอยู่บ้าน วลีนี้แหละที่ถือเป็นแนวคิดหลักในงานออกแบบ และการจัดระเบียบการเดิน และเลือกซื้อสินค้าภายใน IKEA SHOP

งานตกแต่ง IKEA Shop เหมือนกับการจัดแสดงสินค้าและนิทรรศการของสินค้าตกแต่งบ้าน และสำนักงาน (Home furnishing exhibitions) ที่มีขนาดใหญ่โดยถูกแบ่งออกเป็น 4 ส่วนใหญ่ๆ ซึ่งก็คือ ส่วนจัดแสดงสินค้า (Exhibitions), ส่วนรับประทานอาหาร (Restaurant), ส่วนสินค้าตกแต่ง (Home Accessories), และคลังสินค้า (Storage)

ส่วนแรกนั้น จะเป็นส่วนที่กระตุ้นต่อมโลภได้เป็นอย่างดี เพราะนักออกแบบได้สร้างสรรห้องเล็ก ห้องน้อยต่างๆ มากกว่า 20 ห้อง โดยแต่ละห้องมีขนาดประมาณ 10 ตารางเมตร ไปจนถึง 30 ตารางเมตร ทุกๆ ห้องนอกจากจะตกแต่งด้วยสินค้าจาก IKEA แล้ว นักออกแบบยังทำให้ห้องทุกห้องรางกับว่ามีคนอาศัยอยู่จริง (สังเกตได้จาก เสื้อผ้าที่แขวนอยู่, ของเล่นเด็กที่วางเกลื่อนตามเตียง, กระดานเขียนที่มีข้อความฝากถึงคนรัก และอื่นๆ อีกมากมาย

โดยผู้ซื้อสามารถที่จะนั่งบนโซฟา นอนสัมผัสความนุ่มของเตียง หรือแม้แต่เด็กเล็กที่จะลองปีนขึ้นไปบนเตียงนอนสองชั้น โดยมิได้ถูกห้ามจากผู้ขาย ไม่เหมือนกับเดินเข้าร้านขายเฟอร์นิเจอร์บ้านเรา ที่ พอเดินเข้าไปแล้ว รู้สึกว้าเหว่ เหมือนกับขาดสิ่งมีชีวิตอาศัยอยู่ ครั้นจะลองนั่งหรือนอน เอกเขนกก็มักมีสายตาขวางๆ จ้องอยู่ เพราะเขาเกรงว่าสินค้าจะบุบสลาย ขายต่อไม่ได้

นอกจากจุดเด่นในเรื่องของการตกแต่งแล้ว เขายังมีพนักงานที่ให้การบริการเป็นอย่างดีเยี่ยม ถึงแม้ความรู้ภาษาสวีเดนของผมจะย่ำแย่ก็ตาม ทุกๆ สินค้าที่มีการจัดวางขายนั้น จะมีป้ายบอกรายละเอียดสินค้า (เช่น สี, ขนาด, หมายเลขสินค้า) อย่างพร้อมเพียงสนใจตัวไหนก็จดหมายเลขสินค้าไว้ เพื่อจะใช้เป็นข้อมูลในการหยิบสินค้า ซึ่งส่วนแรกนี้สร้างความประทับใจกับผมเป็นอย่างสูงยิ่งเป็นการสร้าง Brand Experience และ Relationships ได้เป็นอย่างดี

ผมใช้เวลากว่าชั่วโมงในการส่วนแรกนี้ ก่อนที่จะหลุดเข้าไปส่วนที่สองซึ่งเป็นร้านอาหาร ซึ่งเป็นที่พักผ่อนกลางทาง จิบน้ำชาเพิ่มแรงเพื่อเดินต่อไปในส่วนที่สาม ซึ่งเป็นส่วนขายสินค้าตกแต่ง เช่น กรอบรูป กระถางต้นไม้ โคมไฟ จาน ชาม เทียน และอื่นๆ อีกมากมาย ผ่านส่วนนี้ไปเราก็เข้าถึงส่วนคลังสินค้า ส่วนที่สี่ที่มีชั้นวางขายเหมือนกับเดินในห้างบิ๊กซี แต่สินค้าแทนที่จะเป็นชิ้นเล็ก กลับเป็นกล่องลูกฟูกที่มีสินค้าด้านในเป็น ตู้ เตียง โต๊ะ เก้าอี้ ชั้นวางของ ฯลฯ ที่ถูกแยกส่วนเก็บไว้อย่างเยี่ยมยอด กับหมายเลขสินค้ากำกับ พร้อมที่ผู้ซื้อจะหยิบลงรถเข็นอย่างง่ายดาย

ด้วยระบบจัดระเบียบการเดินภายใน IKEA SHOP รวมทั้งงานออกแบบสินค้าอย่างเยี่ยม ทำให้ IKEA กลายเป็นร้านค้าในใจของผมไปทันที IKEA ได้สร้างความผูกพันธ์ที่ดีระหว่างผู้ซื้อและผู้ขายได้อย่างลงตัว ซึ่งไม่น่าแปลกใจเลยที่เห็นสินค้า IKEA แทบทุกบ้านในประเทศสวีเดน IKEA SHOP มีส่วนอย่างมากในการสร้าง Branding Identity ที่ดี โดยเลือกใช้ห้องในส่วนที่หนึ่งเป็นตัวสร้าง Relationship ระหว่างทั้งสองฝ่าย

ก่อนจากกัน ผมอยากฝากให้เรา ไม่ได้เฉพาะเจาะจงที่ร้านค้าเฟอร์นิเจอร์นะครับ เริ่มหันมาให้ความสำคัญในการจัดวางสินค้าภายในร้านของท่าน เพราะส่วนนี้เป็นส่วนสร้าง Brand Experience ได้เป็นอย่างดีเหมือนร้านกาแฟสตาร์บัคซ์ที่เรายอมจ่ายเงินเพื่อซื้อกาแฟกว่าแก้วละหนึ่งร้อยบาท เพื่อชิมรสชาติของกาแฟและบรรยากาศที่ถูกจัดไว้อย่างลงตัว

อีกทั้งยังขอฝากไปถึงผู้ประกอบการโดยเฉพาะ SMEs ให้คำนึงถึงงานออกแบบให้มากขึ้น เพราะสินค้าในปัจจุบัน มีการแข่งขันที่สูงมาก รวมทั้งสินค้าก็มีความแตกต่างกันค่อนข้างน้อย (โดยเฉพาะ สินค้าอุปโภค บริโภค) งานออกแบบที่ดีจะช่วยให้คุณแข็งขันกับตลาดได้เป็นอย่างดี ผมไม่อยากให้สินค้าหนึ่งตำบล หนึ่งผลิตภัณฑ์ เป็นเพียงสินค้าที่ขายได้เฉพาะตำบลท่านเท่านั้นครับ เพราะผมยังเชื่อมั่นว่า สินค้าไทยมีคุณภาพที่ดี พร้อมนักออกแบบที่เตรียมพร้อมสร้างสรรค์ผลงานให้เข้ากับแบรนด์ของคุณ

ที่มา:
คอลัมภ์
Biz@Design, หนังสือพิมพ์ BizWeek
http://www.ikea.com/


« Back to Result

  • Published Date: 2008-06-26
  • Resource: www.tcdcconnect.com