Creative Knowledge

« Back to Result | List

From Common Sense to Business : ปิดตำราแล้วเปิดใจ สร้างธุรกิจสไตล์ “สัญชาตญาณบอก”

โดย : สุวิทย์ วงศ์รุจิราวาณิชย์

จะเริ่มต้นประกอบธุรกิจจากตรงไหน ? จากสร้างแบรนด์ด้วยวิธีใด ? จะทำการตลาดแบบ Red Ocean หรือ Blue Ocean ? คำถามสำหรับทุกคนที่จะเริ่มต้นธุรกิจนั้นมีมากมายนับไม่ถ้วน คงด้วยเหตุนี้กระมังที่ทำให้สำนักพิมพ์ทั่วโลกสามารถคลอด “ตำราธุรกิจ” ออกมาได้ขายกันได้เรื่อยๆ จะว่าไปแล้วตำราเหล่านี้ก็เปรียบเสมือนกับประตูสู่องค์ความรู้ ที่สามารถมอบกฏเกณฑ์และแนวทาง (ในการประกอบธุรกิจ) ให้กับผู้ที่ใฝ่รู้ใฝ่เรียน โดยเฉพาะอย่างยิ่งกับนักธุรกิจหน้าใหม่ที่เพิ่งกระโจนเข้าสู่ตลาด

อย่างไรก็ดี สัจธรรมของการทำธุรกิจให้เข้าขั้น “เจริญรุ่งเรือง” นั้น มันย่อมไม่ได้ขึ้นอยู่กับการครอบครององค์ความรู้ (ตามตำรา) แต่เพียงอย่างเดียว ที่สำคัญคือผู้ประกอบการต้องสามารถนำองค์ความรู้เหล่านั้นมาประยุกต์ใช้อย่างสร้างสรรค์ และ “ถูกที่ถูกเวลา” ด้วย

Theory of the Black sheep สร้างธุรกิจแบบแกะดำ
ทฤษฎีหนึ่งที่เราคิดว่าน่าสนใจและอยากหยิบยกมาให้ศึกษากันในวันนี้ก็คือ “ทฤษฎีแกะดำทำธุรกิจ” ซึ่งคิดค้นขึ้นโดยคุณประเสริฐ เอี่ยมรุ่งโรจน์ กูรูผู้ให้ความสำคัญกับ “วิธีคิด” รวมไปถึงการใช้ “สัญชาตญาณ” (Common Sense) เป็นตัวตั้งต้นในทุกๆ ธุรกิจ จริงๆ แล้วเจ้า Common Sense ที่ว่านี้ก็ไม่ใช่อะไรที่ใหม่ถอดด้ามหรืออยู่ไกลตัวเลย มนุษย์ทุกผู้ทุกนามล้วนครอบครอง sense ชนิดนี้กันมาตั้งแต่เกิด ขึ้นอยู่กับว่าเราจะหยิบมันมาใช้ในเวลาที่ต้อง “เริ่มต้นธุรกิจ” หรือไม่ ก็เท่านั้นเอง

พื้นฐานของธุรกิจแบบแกะดำนั้นมีธรรมชาติสำคัญอยู่ 6 ประการ อันได้แก่
1. เป็นธุรกิจที่เดินนำหน้าชาวบ้าน – นำเสนอสินค้าหรือบริการในรูปแบบที่ไม่มีใครทำ
2. เป็นธุรกิจที่เกิดจากการใช้ความคิดสร้างสรรค์
3. เป็นธุรกิจที่ใส่ใจในเรื่องคุณภาพ
4. ใช้ความรู้สึกหรือสัญชาตญาณ (Common Sense) เป็นเข็มทิศนำทาง
5. บริหารธุรกิจด้วยสามัญสำนึก
6. มีคุณธรรมและความซื่อสัตย์ในการดำเนินธุรกิจ

เมื่อวิเคราะห์ดูจากลักษณะ 6 ประการข้างต้น เราจะเห็นได้ว่าทฤษฎีแกะดำทำธุรกิจนี้มีส่วนคล้ายกับทฤษฎี Blue Ocean ที่มุ่งเน้น “การสร้างกลุ่มเป้าหมายใหม่” ผ่านการนำเสนอสินค้าหรือบริการ “ในมุมมองใหม่ที่ต่างไปจากคนอื่น” ผนวกรวมเข้ากับการใช้ความคิดสร้างสรรค์มาเป็นเครื่องมือในการสร้าง “อัตลักษณ์” (Identity) ให้กับธุรกิจ

แต่สิ่งสำคัญที่ทำให้ทฤษฎีแกะดำนี้มีเสน่ห์พิเศษเฉพาะตัวก็คือ การให้ความสำคัญกับ “สัญชาตญาณ” เมื่อคุณสร้างธุรกิจ เพราะเจ้าสัญชาตญาณตัวนี้แหละ จะช่วยให้คุณเห็น “โอกาส” ที่ไม่เคยเห็นมาก่อน

คุณประเสริฐเล่าว่า การบริหาร Common Sense ให้ใช้การได้นั้นไม่ใช่เรื่องยากเกินมนุษย์ปุถุชน ทุกคนสามารถเริ่มต้นได้ด้วยการฝึกตั้งคำถามกับสิ่งรอบตัว เช่น ทำไมอู่ซ่อมรถถึงปิดวันอาทิตย์ ทั้งๆ ที่วันอาทิตย์เป็นวันที่เจ้าของรถว่าง, ทำไมในซูเปอร์มาร์เก็ตถึงมีเสียงดัง ทั้งๆ ที่ลูกค้าต้องการความสุนทรีในการช้อปปิ้ง, ทำไมปุ่มบนรีโมทคอนโทรลจึงต้องมีหลายปุ่ม ทั้งๆ ที่เราใช้งานเพียงแค่สองสามปุ่มเท่านั้น ฯลฯ

เมื่อเกิดคำถามพวกนี้ขึ้นแล้ว สิ่งที่ตามมาก็คือ “โอกาสทางธุรกิจ” ที่คุณจะสามารถทำอะไรบางอย่างเพื่อไปอุดช่องโหว่ของคำถามเหล่านี้ได้ ซึ่งนั่นเองก็จะนำไปสู่การสร้างสินค้าหรือบริการใหม่ที่มี “แบบฉบับของตนเอง”

ความต่าง ตรรกะ และภูมิปัญญาฉบับใหม่
อย่างไรก็ดี หัวใจสำคัญในการสร้าง “แบบฉบับของตนเอง” ข้างต้น ก็คือ มันต้องเป็นความแตกต่างบนพื้นฐานของภูมิปัญญาที่แท้ด้วย เพราะเราคงปฏิเสธไม่ได้ว่า การขายสินค้าหรือบริการใดๆ ในยุคนี้ มันก็เปรียบเสมือนกับการขาย “หนึ่งแบรนด์เนม” นั่นเอง เมื่อรู้เช่นนี้แล้ว ธุรกิจของคุณหรือแบรนด์ของคุณก็ควรจะมีเรื่องราว (The story behind) ที่บ่งบอกได้ถึงที่มาที่ไป อันจะเป็นการเพิ่มคุณค่าให้กับสินค้าหรือบริการนั้นๆ มากยิ่งขึ้น

สำหรับประเทศไทย คนของเรามี “ภูมิปัญญาท้องถิ่น” ที่เป็นมรดกตกทอดมาแท้จริงมากมาย ไม่ว่าจะเป็นการทอผ้า การละเล่น ประเพณี การปรุงอาหาร วัตถุดิบ ฯลฯ สิ่งสำคัญจึงอยู่ที่การ “ขัดเกลาภูมิปัญญา” เหล่านั้นด้วยความสร้างสรรค์ และผสานมันเข้ากับวิธีคิด และการมองโอกาสใหม่ๆ ในตลาด

แม้ว่าแนวคิดการสร้างธุรกิจแบบแกะดำจะตั้งต้นกันที่ความรู้สึกหรือสัญชาตญาณ แต่หัวใจสำคัญอีกข้อที่ทฤษฎีนี้ไม่ได้มองข้ามก็คือเรื่องของ “ตรรกะ” หรือองค์ประกอบที่ว่ากันด้วย “เหตุ” และ “ผล” ตรรกะนี้จำเป็นมากต่อการผลักดันให้แนวคิดนั้นๆ ประสบความสำเร็จ ซึ่งคุณประเสริฐ เอี่ยมรุ่งโรจน์ ได้กล่าวไว้ว่า “ในชีวิตจริงวิธีคิดมีความสำคัญมากกว่าองค์ความรู้ เพราะวิธีคิดที่แข็งแรงจะทำให้คุณบริหารจัดการองค์ความรู้ได้ ในทางตรงกันข้าม ถ้ามีเพียงองค์ความรู้ แต่คิดไม่เป็น ก็เหมือนกับลิงได้แก้ว วิธีคิดจึงเปรียบเสมือนกับเสาเข็ม ส่วนองค์ความรู้เป็นเพียงตัวเติมให้เต็ม”

อ้างอิง:
หนังสือ Zig Zag เมื่อแกะดำทำธุรกิจ, หนังสือแกะดำทำธุรกิจ : ทุ่งหญ้าแห่งความรู้และความสุข โดยประเสริฐ เอี่ยมรุ่งโรจน์

อ่านต่อ เรื่องเด่น Business & Gut Feeling : ธุรกิจระบบ “สัมผัส”
ตอนที่ 1 : เทคนิคการใช้ “สัญชาตญาณ” กับธุรกิจของคุณ : ผิดหรือถูกตัดสินอย่างไร (คลิก)
ตอนที่ 2 : สร้างธุรกิจร้อยล้านด้วยสัญชาตญาณบอก : ริชาร์ด แบรนสัน VS ภัทรา สหวัฒน์ (คลิก)
ตอนที่ 3 : สัมผัสที่ 6 ของตัน ภาสกรนที สัญชาตญาณธุรกิจที่ไม่เคยตัน (คลิก)

« Back to Result

  • Published Date: 2011-02-17
  • Resource: www.tcdcconnect.com
  • “ฉันเคยได้ยินเรื่องเล่ามากมายเกี่ยวกับผู้หญิงมุสลิมที่ไปทำผมในซาลอน แต่ทันทีที่มีผู้ชายเดินผ่านประตูเข้ามา พวกเธอก็ต้องรีบคว้าผ้ามาคลุมผมที่ยังเปียกอยู่แล้ววิ่งไปหลบในห้องข้างหลัง” 
    ">
    “ฉันเคยได้ยินเรื่องเล่ามากมายเกี่ยวกับผู้หญิงมุสลิมที่ไปทำผมในซาลอน แต่ทันทีที่มีผู้ชายเดินผ่านประตูเข้ามา พวกเธอก็ต้องรีบคว้าผ้ามาคลุมผมที่ยังเปียกอยู่แล้ววิ่งไปหลบในห้องข้างหลัง” 
  • เรียนรู้วิธีการออกแบบประสบการณ์ให้เหมาะสำหรับผู้บริโภครุ่นใหม่ ที่มีเวลาน้อย และใช้ชีวิตอยู่บนโลกออนไลน์มาก กับธุรกิจตัดเย็บชุดสูทจาก “Fred&Francis” ที่เสิร์ฟบริการแปลกใหม่ แตกต่าง และตอบโจทย์กลุ่มลูกค้าได้อย่างน่าจับตามอง
  • สำรวจมุมมองนักคิด “วิชัย พูลวรลักษณ์” นักพัฒนาอสังหาริมทรัพย์ เจ้าของอาณาจักรไลฟ์สไตล์ W District ย่านพระโขนง กับโปรเจ็กต์ใหม่ที่จับมือร่วมกับ TCDC ในการเปิดพื้นที่แห่งการเรียนรู้และบ่มเพาะไอเดียจากแนวคิดเรื่องการเข้าใจประสบการณ์ผู้ใช้ (UX) อย่างจริงจัง
  • “โอชานคร” ผ้าพันคอศิลปะลายจัดจ้าน แรงบันดาลใจจากชายหาดและเทศกาลดนตรี