Articles

« Back to Result | List

เรื่องราวของ “ของเล่น” ที่ไม่ใช่แค่เรื่องเล่นๆ กับ “Club Creative” ผู้พาของเล่นแบรนด์ไทยไปคว้ารางวัลระดับโลก

เรื่อง: ชัชรพล เพ็ญโฉม

toys1

แม้ของเล่นหลากสีสันที่ทำให้เด็กๆ “ลาก” พ่อแม่เข้าไปในแผนกของเล่นบนห้างสรรพสินค้านั้นจะเป็นสินค้านำเข้าเสียเป็นส่วนใหญ่ แต่คุณเคยรู้หรือไม่ว่าผู้ออกแบบและผลิตของเล่นฝีมือคนไทยอย่าง Club Creative เขาได้พาของเล่นไทยแท้ 100% ไปคว้ารางวัลระดับโลกมาแล้วนับสิบรางวัล

คุณรัตติกร วุฒิกร ผู้อำนวยการฝ่ายออกแบบ บริษัท Club Creative และผู้จัดการฝ่ายวิจัยและพัฒนาบริษัท Le Knot เล่าให้เราฟังถึงจุดเริ่มต้นและแรงบันดาลใจในการออกแบบ “ของเล่นคุณภาพ” จนสามารถชนะใจกรรมการหลายเวทีทั้งในระดับประเทศและนานาชาติ อาทิ Toy Innovation Award 2006 Winner, Spielwarenmesse International Toy Fair ประเทศเยอรมันนี, Bronze Award, Practical Pre-school ประเทศอังกฤษ, Good Toy Awards สมาคมอุตสาหกรรมของเล่นไทย ฯลฯ รวมทั้งยังได้รับคัดเลือกให้จัดแสดงผลงานในนิทรรศการถาวร “The Stacking Town” ที่พิพิธภัณฑ์ Victoria & Albert’s Museum London อีกด้วย

เล่นอย่างเด็ก ออกแบบอย่างผู้ใหญ่
คุณรัตติกรเล่าให้เราฟังถึงที่มาแห่งอาชีพ 'นักออกแบบของเล่น' ของเธอว่า “ดิฉันเรียนมาทางด้าน Product Design ซึ่งครอบคลุมทั้งการออกแบบเฟอร์นิเจอร์ สิ่งทอ เซรามิก หลังเรียนจบก็ได้ลองทำงานหลายอย่าง แต่ยังรู้สึกว่าไม่ใช่ จนได้มาทำงานกับบริษัทออกแบบของเล่น ถึงได้รู้ว่านี่คือสิ่งที่เป็นตัวเรามากที่สุด"

"ปกติดิฉันเป็นคนชอบเล่นของเล่น ชอบความสนุกสนาน ชอบอ่านการ์ตูน เป็นงานที่ทำแล้วไม่รู้สึกว่ากำลังทำงาน มันเหมือนเราได้เล่นไปด้วย โดยเฉพาะเวลาออกแบบของเล่นแล้วเอาไปให้เด็กเล่น ทำให้เราได้เห็นมุมมองของเด็ก เป็นการผสมผสานความคิดแบบสุดโต่ง 2 ด้าน คือ ด้านที่เป็นเด็กกับด้านที่เป็นผู้ใหญ่ ในการออกแบบของเล่นนั้น เราต้องเข้าใจในความเป็นเด็ก แต่เนื่องจากผู้ใช้ผลิตภัณฑ์ (เด็ก) ยังไม่รู้จักความอันตราย เราจึงต้องใช้ความเป็นผู้ใหญ่เข้าช่วยในการออกแบบด้วย”

“สำหรับดิฉัน แรงบันดาลใจในการออกแบบมาจากหลายแหล่ง อย่างเช่น ทีมงานนักออกแบบที่มีฝีมือและมีใจในการทำงาน ลูกค้าที่ต้องการนำเสนอสินค้าใหม่ๆ การสอนหนังสือที่ทำให้ได้พบเจอนักเรียนมากมาย การเดินทาง ฯลฯ

ทั้งหมดช่วยทำให้เกิดความคิดสร้างสรรค์ในการสร้างผลงาน ซึ่งหลักเกณฑ์การออกแบบจะขึ้นอยู่กับชนิดของของเล่นด้วย อย่างเช่น ของเล่นเพื่อเสริมสร้างจินตนาการก็จะเน้นความคิดสร้างสรรค์ ของเล่นที่เสริมสร้างตรรกะ สอนคณิตศาสตร์และเรขาคณิตก็จะเน้นรูปทรง น้ำหนัก ขนาด ซึ่งระบบความคิดดังกล่าว นักออกแบบเองต้องมีความคิดที่เป็นระบบก่อนจึงจะออกแบบได้”

toys2

รู้ที่จะเรียน ...เพื่อการเรียนรู้อย่างยั่งยืน
นักออกแบบของเล่นมีหน้าที่สร้างสรรค์ผลงานเพื่อให้เด็กๆ ได้เรียนรู้จากการเล่นแต่ละครั้ง ดังนั้นตัวนักออกแบบเองจึงต้องเรียนรู้ถึงสิ่งที่จะสอนเด็กๆ ให้ได้อย่างลึกซึ้งด้วย คุณรัตติกรเล่าให้เราฟังต่ออีกว่า

“ยิ่งออกแบบมากเท่าไหร่ ก็ยิ่งเจอโจทย์แปลกๆ มากขึ้นเท่านั้น หลายอย่างที่เราไม่เคยคิดว่าจะได้ทำ อย่างเช่น เกมส์ The Leader ที่เป็นคาร์ดเกมส์ (Card game) สอนเรื่องเศรษฐกิจพอเพียง เกมส์นี้จะให้ผู้เล่น 2 ทีมแข่งกันบริหารประเทศแบบพอเพียง กติกาคือแม้ว่าทั้งสองทีมจะต้องแข่งกันแต่ก็ต้องช่วยกันในระหว่างทางด้วย ซึ่งนี่ถือเป็นความท้าทายทั้งต่อนักออกแบบและต่อผู้เล่นอย่างมาก หรืออย่างโครงการฝึกอบรมเด็กที่เราทำกับสำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย และมูลนิธิสยามกัมมาจล ก็มีหลักคิดที่พยายามให้เด็กๆ นำปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ เราให้เด็กจากทั่วประเทศเข้ามามีส่วนร่วมในการออกแบบตั้งแต่เริ่มต้น จากนั้นก็นำเอาผลงานเหล่านั้นมาทำเป็นของเล่นจริงๆ

“ของเล่นบางอย่างออกแบบมาเพื่อสอนให้เด็กได้เรียนรู้ว่า 'ตัวเขาเองก็สามารถช่วยเหลือโลกได้' ยกตัวอย่างเช่น เรื่องการรักษาสิ่งแวดล้อม นอกเหนือจากของเล่นแบบ Eco Toys ที่ผลิตจากวัสดุรีไซเคิลหรือวัสดุออร์แกนิกส์แล้ว เราก็พยายามสอนเด็กๆ เรื่องการแยกขยะ เพื่อให้เขาเข้าใจว่า แม้เขาจะเป็นเด็ก เขาก็สามารถช่วยโลกได้เหมือนกัน นอกจากนี้ เรายังมีบางโครงการที่ต้องช่วยคิดเกมส์และวิธีเล่นกับสิ่งของรอบตัว (เนื่องจากมีของเล่นไม่พอ) เราต้องออกแบบกระบวนการเล่นกับสื่อต่างๆ เท่าที่จะหาได้ อย่างเช่น เก้าอี้ กระดาษ กระป๋อง ฯลฯ แล้วนำมาสอนเด็ก เพื่อให้เด็กได้เสริมสร้างสมรรถนะทางกาย พร้อมกันนั้นก็ต้องคำนึงถึงความปลอดภัย ความเหมาะสมกับอายุ การพัฒนาความสนใจ และความหลากหลายในการเล่นด้วย”

เรื่องของเล่น ...ใช่แค่เรื่องเล่นๆ
ไม่เพียงแต่ออกแบบและผลิตของเล่นเท่านั้น คุณรัตติกรยังทำงานเป็นวิทยากรในโครงการฝึกอบรมครูอีกด้วย โดยเธออธิบายว่างานนี้จะฝึกให้ครูสามารถประดิษฐ์สื่อการสอนและผลิตของเล่นได้ด้วยตนเอง ปัจจุบันคุณรัตติกรเน้นทำงานด้านการตลาดควบคู่ไปกับการฝึกอบรม ทั้งนี้ทั้งนั้นก็เพื่อส่งเสริม "การเล่นที่มีคุณภาพมากขึ้น" ในกลุ่มเยาวชนนั่นเอง

“สำหรับตลาดในประเทศ นอกจากการขายผ่านตัวแทนจำหน่ายแล้ว เรายังทำการตลาดไปพร้อมๆ กับการฝึกอบรมครูด้วย เพราะครูไทยในบางพื้นที่ต้องการสื่อการสอนและของเล่นเพื่อช่วยในการสอน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในพื้นที่ที่มีสัดส่วนจำนวนนักเรียนต่อครูไม่สมดุล ส่วนในตลาดต่างประเทศ ช่องทางหลักของเรา คือ การออกงาน Toy Fair (ที่ต่างประเทศ) อย่างไรก็ดี การออกแบบของเล่นเพื่อส่งออกนั้นต้องคำนึงถึงปัจจัยแวดล้อมหลายอย่าง ที่สำคัญคือต้องเข้าใจในวัฒนธรรมท้องถิ่นของประเทศต่างๆ อย่างการออกแบบฟาร์มสำหรับเด็กในกลุ่มประเทศตะวันออกกลาง ชนิดของสัตว์ก็จะไม่เหมือนกับในเอเชียหรือยุโรป นอกจากนี้ การเล่นในเอเชียมักจะเป็นการละเล่นมากกว่าการเล่นกับของเล่น และของเล่นก็มักจะได้มาจากวัสดุธรรมชาติ แต่สำหรับในยุโรป ลักษณะการเล่นมักเป็น table games เพราะอากาศหนาว และของเล่นมักจะไม่ค่อยเปลี่ยนไปตามยุคสมัย อย่างเด็กผู้ชายก็จะมี train set เด็กผู้หญิงก็จะมี doll house ซึ่งรุ่นยาย-แม่-หลาน ก็เล่นของแบบเดียวกันหมด ขณะที่ของเล่นไทยมักจะเปลี่ยนแปลงไปตามกาลเวลา”

นอกจากความรู้ความสามารถในการออกแบบและการทำการตลาดแล้ว จิตสำนึกรับผิดชอบต่อสังคมก็เป็นอีกหนึ่งประเด็นที่คุณรัตติกรให้ความสำคัญเป็นพิเศษ

“การออกแบบของเล่นต้องใช้ศาสตร์หลายแขนง ทั้งจิตวิทยาเด็ก พัฒนาการของเด็ก รวมทั้งต้องมีจิตสำนึกด้านดีต่อสังคมด้วย ในฐานะนักออกแบบแล้ว ดิฉันมีพลังที่จะเปลี่ยนแปลงสังคมได้ อย่างเช่น การเลือกใช้วัสดุรีไซเคิลหรือวัสดุที่หาได้ง่ายในท้องถิ่น เพื่อลดขั้นตอนการผลิต ทำให้เราใช้พลังงานน้อยลง หรืออย่างการออกแบบของเล่นสำหรับเด็กที่มีโอกาสน้อยกว่าในสังคม เช่น เด็กพิการ ฯลฯ เพื่อให้เขามีโอกาสที่จะเล่นอย่างมีคุณภาพได้เท่าเทียมกับเด็กอื่น”

คุณรัตติกรทิ้งท้ายไว้กับเราว่า เร็วๆ นี้เธอมีโครงการจะทำเวิร์คชอปเกี่ยวกับการออกแบบและประดิษฐ์ของเล่น รวมทั้งอยากทำนิทรรศการ Toys from Tales ซึ่งเป็นการออกแบบและประดิษฐ์ของเล่นจากเรื่องเล่าหรือนิทานของเด็กๆ

...นักออกแบบและผู้ที่สนใจการออกแบบของเล่น ติดตามข่าวเวิร์คชอปและนิทรรศการได้ทาง TCDCCONNECT แห่งนี้ครับ

ข้อคิด/เคล็ดลับ/วิธีการทำงานของนักออกแบบของเล่นรางวัลระดับโลก
1. ค้นหาตัวเองให้พบเพื่อ “ทำในสิ่งที่รัก-รักในสิ่งที่ทำ” คุณรัตติกรทดลองทำงานมาหลายอย่าง แต่ชอบการออกแบบของเล่นมากที่สุด
2. คิด-มอง-ทำอย่างรอบด้าน คุณรัตติกรเข้าใจการเล่นแบบเด็ก แต่ออกแบบด้วยความเป็นผู้ใหญ่ เช่น คำนึงถึงข้อจำกัดของผู้ใช้, ศึกษาจิตวิทยาและพัฒนาการของเด็ก เป็นต้น
3. มองโลกในแง่บวก เก็บเกี่ยวสิ่งดีๆ จากทุกอย่างรอบตัวและมีจิตสำนึกที่ดีต่อสังคม

Toy Story and the Story of a Toymaker
By: Chatcharapon Penchom

toys1

As much colourful as sorely tempting to the kids and their parents alike, most of the children’s toys sold in the leading department stores are imported. But don’t be surprised if you have found ones designed and locally manufactured by a local toy company because there are a few more surprises—they have won a dozen international prizes!

Winning Toy Innovation Award 2006, Spielwarenmesse International Toy Fair in Germany; Bronze Award, Practical Pre-school, UK; 2 Good Toy Awards, Thai Toy Industry Association, Thailand; and “The Stacking Town” selected toy to display in the Museum of Childhood’s Permanent collection of Victoria & Albert’s Museum, London, as few examples, Khun Ruttikorn Vuttikorn, Design Director of Club Creative Company and Research and Development Manager of Le Knot Company was inspired by her own mission: “How to design a quality toy?”.

Play young, design mature
“I graduated in Industrial Design which covers almost all kinds of product design like furniture, textile and ceramic and so on. Despite having worked with companies, I personally found toy design most fulfilling. This is because I love playing with children’s toys, reading cartoons and anything that’s fun. So when I am designing a toy, it gives me the feeling of not working but playing. What’s more, when the kids are playing with the toys I designed; it gets me to see their perspectives which are very important to me. By designing toys, we need to view the world from two extreme points: one is of the children and the other the adults. To put it simply, we must have a childlike quality while design maturely.”

“Inspiration comes from many sources such as good teamwork, ambitious clients, eager-to-learn students and travelling, all of which ignite the creativity! The principle of designing is subject to the objective of the toys. For instance, the toys for imagination building are designed on the basis of creativity stimulation while those for logic creating and mathematics teaching are made with the emphasis on shapes, weights and sizes, the system of thinking the designers must have it themselves.”

Learn for sustainable learning
In the process of designing a learning toy, what the children will learn must be also learnt profoundly by the designers themselves.
“The more we work the more experience we gain. There are a lot of challenges we didn’t think we were able to make it to success, The Leader, for example. It’s a kind of game card which teaches the self-sufficiency economy. While the 2 players have to compete with each other, they have to learn to help each other too. This is such a big challenge to the players and the designers alike. Another example is the training programme we have co-operated with the Royal Household Bureau, Stock Exchange of Thailand, and Siam Commercial Foundation which teaches the economic ideology for sustainability to the children nationwide. The children will participate in the design process from start to finish and their designs will be made a real game at the end. Some projects or some educational toys are designed to teach the children to help save the world, environmental issue, in particular. Although they know that Eco-Toys are made from recycled and organic materials, in fact, they don’t understand what these materials really are. So we teach them how to separate garbage.”

“In addition, in some areas where toys are scarce, we designed a toy or a game with its playing method from anything available in the locality such as a chair, a can, paper, etc. However, safety, age suitability, interest development and a variety of playing are major concerns.”

toys2

The story of a toy is not just a ‘toy’ story
A lecturer and teacher trainer is another contribution to the promotion of ‘playing of quality’ which also contributes to the marketing of the company alongside.

“For the domestic market, besides selling by our distributor, we also market our products through the teacher trainings which we do in many areas, especially where there is an imbalance between teachers and students and the need for learning toys as an educational aid is considerable accordingly. For the international market, our major channel is toy fairs. But a number of factors such as cultural understanding must be taken into account when designing toys for export. The farm designing for Middle East countries, for example, is different from that for Asia and Europe in its kinds of animals. The method of playing is also different geographically. Playing in Asia is more ‘playing a play’ than ‘playing with a toy’. Asian toys are mostly made from the easy-to-find natural resources while European’s are more table games due to its cold weather. Moreover, the European toys are classic, a train set for a boy and a doll house for a girl, whereas those for Asian tend to change through time.”

“Toy design requires many fields of knowledge such as child psychology and child development. Social responsibility is also very important. As a designer, we have a power of making change in society: using recycled materials and any material abundant locally, reducing the production process to save energy and designing for the underprivileged like the disabled to provide equal opportunity in playing with quality.”

Khun Ruttikorn also tells us that she’d like to organise a workshop on ‘Design and Toy-making’ and ‘Toys from Tales Exhibition’ at TCDC in the future. Those who are interested, please be all ears.


« Back to Result

  • Published Date: 2010-05-13
  • Resource: www.tcdcconnect.com